Menfi ve müspet zararların hesaplanmasıfarklı kriterlere göre yapılır:
Menfi Zarar: Sözleşmenin hüküm ifade etmemesi veya yerine getirilmemesi nedeniyle güvenin boşa çıkması sonucu doğan zarardır 12. Menfi zararın hesaplanmasında,kaçırılan fırsatlarve sözleşmenin kurulması için yapılan giderler gibi unsurlar dikkate alınır
Müspet Zarar: Sözleşmenin hiç veya gereği gibi yerine getirilmemesinden doğan zarardır 13. Müspet zararın hesaplanmasında,borçlu edimini zamanında yerine getirmiş olsaydı alacaklının içinde bulunacağı ekonomik durumile mevcut durum arasındaki fark esas alınır 24. Bu zararlar arasında yoksun kalınan karlar, ifa beklentisi sebebiyle yapılan giderler ve dava giderleri yer alır
Özetle, menfi zarar sözleşmenin geçersizliği nedeniyle uğranılan zararı, müspet zarar ise borcun ifa edilmemesinden kaynaklanan zararı ifade eder.
Hukukta menfi ve müspet şu anlamlara gelir: Müspet (olumlu) zarar. Menfi (olumsuz) zarar. Türk Borçlar Kanunu'nun 125. maddesinde düzenlenen bu iki zarar türünden menfi zararın istenebilmesi için sözleşmeden dönülmesi ve taraflar arasında hüküm ifade eden bir sözleşmenin olmaması gerekir. Ayrıca, menfi zarar, sözleşmenin kurulacağına veya kurulduğuna inanan tarafın güveninin boşa çıkmasından kaynaklanırken müspet zarar, alacaklının ifadan vazgeçerek zararının tazminini istemesi halinde söz konusu olur. Bu iki zarar türü, haksız fiilden değil, sözleşmelerden kaynaklanan borç ilişkilerinden doğar.
Haksız fesih halinde müspet ve menfi zararların talep edilme zamanları şu şekildedir: Müspet zarar: Talep zamanı. Durum. Menfi zarar: Talep zamanı. Durum. Özetle, haksız fesih durumunda: Müspet zarar, fesih sonrası ortaya çıkan olumlu zararları kapsar ve sözleşme devam ederken talep edilebilir. Menfi zarar, sözleşmenin hükümsüz olmasından doğan zararları kapsar ve sözleşme feshedildikten sonra talep edilebilir.
Müspet zarar ve menfi zarar, Türk Borçlar Kanunu'nun 125. maddesinde düzenlenen iki farklı zarar türüdür. Müspet zarar, sözleşmenin hiç veya gereği gibi yerine getirilmemesinden doğan zarardır. Menfi zarar, uyulacağı veya yerine getirileceğine inanılan bir sözleşmenin hüküm ifade etmemesi veya yerine getirilmemesi yüzünden güvenin boşa çıkması nedeniyle uğranılan zarardır. Menfi zarara örnek olarak şunlar verilebilir: Sözleşmenin kurulması için yapılan giderler; İfa beklentisiyle yapılan harcamalar; Önceden gerçekleştirilen edimin geri alınması için yapılan masraflar; Sözleşmeden dönme hakkı kullanılarak üçüncü kişilerle sözleşme akdetme fırsatının kaçırılması nedeniyle kaçırılan sözleşmelerden elde edilecek kazanç. Müspet zarara örnek olarak şunlar verilebilir: Alacaklının yoksun kaldığı kazançlar; Gecikme sebebiyle üçüncü kişilere ödenen tazminatlar; Dava giderleri; Ceza şartları.
Menfi zarar, uyulacağına veya yerine getirileceğine inanılan bir sözleşmenin hüküm ifade etmemesi veya yerine getirilmemesi yüzünden güvenin boşa çıkması nedeniyle uğranılan zarardır. Menfi zarar hesaplaması, sözleşmeye dayalı olarak yapılır. Bir örnek üzerinden menfi zarar hesaplaması şu şekilde yapılabilir: A kişisi, B'den 2 Ocak 2023'te 300.000 TL'lik bir mal satın almıştır. Mal, 2 ay sonra teslim edilecek ve ödeme de teslimden sonra yapılacaktır. 18 Şubat 2023'te, aynı vasıfta olan mal C tarafından A'ya 350.000 TL'ye teklif edilmiştir. A, B ile yaptığı sözleşmeye güvendiği için bu teklifi reddetmiştir. A ve B arasında yapıldığına inanılan sözleşmenin hükümsüzlüğü sebebiyle A, Z kişisinden aynı malı 400.000 TL'ye almak zorunda kalırsa: A'nın sözleşmeye güvenden kaynaklı menfi zararı, 400.000 TL - 350.000 TL = 50.000 TL olacaktır. Menfi zarar hesaplanırken, sözleşmenin yerine getirilmesi güvenine dayalı olarak kaçırılmış fırsatlara göre değerlendirme yapılır.
Menfi ve müspet zarar farkları ile gider masraflarının hesaplanması şu şekilde yapılır: 1. Menfi Zarar: Sözleşmenin hüküm ifade etmemesi veya yerine getirilmemesi yüzünden güvenin boşa çıkması nedeniyle uğranılan zarardır. 2. Müspet Zarar: Sözleşmenin hiç veya gereği gibi yerine getirilmemesinden doğan zarardır. Özetle, menfi zararda sözleşme yapılmamış olsaydı doğmayacak giderler, müspet zararda ise ifanın gecikmesi veya gerçekleşmemesi nedeniyle yapılan zorunlu harcamalar dikkate alınır.
Menfi zarar, uyulacağına veya yerine getirileceğine inanılan bir sözleşmenin hüküm ifade etmemesi veya yerine getirilmemesi yüzünden güvenin boşa çıkması nedeniyle uğranılan zarardır. Menfi zararın bazı unsurları: Fiili zarar: Sözleşmenin kurulması için yapılan giderler. Yoksun kalınan kâr: Edim beklentisiyle yapılan harcamalar ve fırsat kaybı zararları. Menfi zararın talep edilebilmesi için sözleşmeden dönülmesi ve taraflar arasında hüküm ifade eden bir sözleşmenin olmaması gerekir.
Hayır, menfi ve müspet zarar birlikte talep edilemez. Menfi zarar talep edildiğinde sözleşme feshedilerek ortadan kaldırılırken, müspet zarar talep edildiğinde sözleşme geçerliliğini korur.
Ekonomi
Merkez bankasi 250 baz puan faiz artırımı ne demek?
Merkez Bankası faizi kaça kadar yükseltir?
Memur derece kademe hesaplama programı var mı?
MTV 2 taksit ne zaman?
Mehmet Nazif Gunal ne iş yapar?
Merkeziyetçi ekonomi nedir?
Menfi ve müspet zarar teminat nasıl hesaplanır?
Mersisten vergi levhası sorgulama nasıl yapılır?
Muharrem Usta hangi şirketin sahibi?
Morgan ailesi ne iş yapar?
MEXC global hangi ülkenin borsası?
Motorlu Taşıtlar Vergisi İstisnası Bildirim Formu Nasıl Doldurulur?
Müdür ne kadar maaş alır ve ne iş yapar?
Muhtasar ve gelir vergisi aynı şey mi?
Nakit akışında nakit ne demek?
Milli Piyango ikramiye nereden alınır?
Mazot artış oranı nasıl hesaplanır?
Mutabakat için hangi program kullanılır?
Memur emeklisi derece kademe nasıl hesaplanır?
Müşteri limiti ve kart limiti aynı şey mi?
Muafiyet uygulanmaz ne anlama gelir elektrik?
Mimarlar odası en az ücret tarifesi ne zaman güncellenir?
Mavi markası kime ait ve ne kadara satıldı?
Migros s20 ile kapıda ödeme var mı?
Nace kodu açılımı ne demek?
Miller Holding ne iş yapar?
Munzam Aidat zorunlu mu?
Mutabakat mailinde nelere yer verilir?
Milli Piyango'da kaç bilene ikramiye var?
Merkez Bankası yanan parayı değiştirir mi?
Mikro iktisat mı daha zor makro iktisat mı?
Mehmet Şimşek ekonomi bakanı oldu mu?
Menkul kıymetler borsası ve organize piyasalar nelerdir?
Müreffeh toplum ne demek?
MTV ödemeleri hangi web sitesinden yapılır?
Murat Muratoğlu'nun platformu nedir?
Misyon ve vizyon nedir?
Merkez bankası neden önemli?
Nace kodu 47 ile başlayan ne iş yapar?
MTSK belgesi ne işe yarar?