Panama Kanalı,Panama Kanalı Otoritesitarafından işletilmektedir
Kanal, 1999 yılından itibaren tamamen Panama'nın kontrolüne geçmiştir
Panama Kanalı, ilk olarak 1881 yılında Fransız şirketi tarafından inşa edilmeye başlanmış, ancak mühendislik sorunları ve yüksek işçi ölüm oranları nedeniyle proje durdurulmuştur. İnşaat, 4 Mayıs 1904'te ABD tarafından devralınmış ve 15 Ağustos 1914'te tamamlanmıştır. İnşaat sırasında sıtma ve sarıhumma gibi hastalıklar ile büyük toprak kaymaları gibi zorluklarla karşılaşılmış ve yaklaşık 27.500 işçi hayatını kaybetmiştir. Kanal, 26 Haziran 2016 tarihinde genişletilmiş ve tekrar faaliyete geçmiştir. Panama Kanalı'nın yönetimi, 1999 yılından itibaren Panama'ya devredilmiştir.
Panama Kanalı'nın sahibi, 1977 yılında ABD Başkanı Jimmy Carter ve Panama lideri Omar Torrijos arasında imzalanan Torrijos-Carter Antlaşmaları sayesinde değişmiştir. Panama Kanalı'nın 1903-1979 yılları arasında ABD, 1979-1999 yılları arasında ise hem ABD hem Panama tarafından kontrol edilmesinin sebebi ise, 1979 yılında yürürlüğe giren anlaşmada kanalın, Panama Kanalı Komisyonu tarafından yönetilmesinin kararlaştırılmasıdır. ABD Başkanı Donald Trump, 2024 yılında yaptığı açıklamalarda Panama Kanalı'nın ABD'ye geri verilmesi gerektiğini savunmuş, ancak Panama Devlet Başkanı Jose Raul Mulino bu iddiaları reddederek kanalın Panama'ya ait olduğunu belirtmiştir.
Panama Kanalı, gemilerin deniz seviyesinden yüksekteki Gatun Gölü üzerinden Atlantik Okyanusu ile Pasifik Okyanusu arasında geçiş yapmasını sağlayan bir dizi kilit sistemi kullanır. Çalışma prensibi şu şekildedir: 1. Geminin Kanal Girişine Gelmesi: Gemi, ya Atlantik ya da Pasifik tarafındaki girişe yaklaşır ve bir rehber pilot eşliğinde kilit sistemine yönlendirilir. 2. Kilitlere Giriş: Gemi, kapalı odalardan oluşan kilitlere girer ve kilitlerin kapıları kapanır. 3. Su Seviyesinin Ayarlanması: Gatun Gölü'nden kilitlere su pompalanır veya boşaltılır. 4. Gatun Gölü'nden Geçiş: Gemi, kilitlerden çıktıktan sonra Gatun Gölü boyunca yol alır. 5. Karşı Taraf Kilitlerine Giriş: Gemi, diğer taraftaki kilit sistemine girer ve su seviyesi düşürülerek deniz seviyesine indirilir. 6. Kanal Çıkışı: Gemi, son kilitten çıktıktan sonra Pasifik ya da Atlantik Okyanusu'na açılır.
Panama Kanalı, 31 Aralık 1999 tarihinde Torrijos-Carter Antlaşması gereği Panama'nın kontrolüne geçmiştir. Antlaşmanın temelinde, ABD'ye Panama Kanalı'nda haklar ve Panama'nın bazı kesimlerinde yetkiler veren Hay-Bunau-Varilla Anlaşması'nın kaldırılması yatmaktadır. Panama, kanalın tarafsızlığı için ABD'nin müdahale hakkını saklı tutan bir madde de kabul etmiştir.
Panama Kanalı'nın Fransa ve ABD tarafından yapılma nedenleri: Fransa'nın girişimi: 1881 yılında, Süveyş Kanalı'nın inşasını gerçekleştiren Ferdinand de Lesseps önderliğinde, deniz seviyesinde bir kanal projesi başlatıldı. Proje, iklim koşulları, nem, toprak kaymaları ve salgın hastalıklar gibi nedenlerle başarısız oldu; 20 binin üzerinde işçi hayatını kaybetti ve şirket battı. ABD'nin girişimi: 1904 yılında ABD, projeyi devraldı ve inşaat tamamlandı. Kanal, 15 Ağustos 1914'te hizmete açıldı. ABD'nin kanalı yapma nedenleri arasında, Panama'daki iç karışıklıklardan faydalanarak kanal inşaat haklarını elde etme ve stratejik bir su yolu oluşturma amacı da bulunmaktadır.
ABD, Panama Kanalı'nın inşaatını 4 Mayıs 1904 tarihinde devralmış ve inşaatı tamamlayarak kanalı 15 Ağustos 1914 tarihinde hizmete açmıştır. Panama Kanalı'nın yönetimi, 1979 yılından itibaren Panama Cumhuriyeti ve ABD'nin ortak oluşturduğu Panama Kanal Komisyonu'na geçmiş, 1999 senesinde ise tamamen Panama Cumhuriyeti'ne devredilmiştir.
Panama Kanalı, Atlas Okyanusu ile Büyük Okyanus'u birbirine bağlar.
Hukuk
Re-sen işlem yapmak ne demek?
Recep Akdağ kaç yıl sağlık bakanı oldu?
P3 memur ne iş yapar?
Pasaport fotokopisinde imza gerekir mi?
Rezerv alanı riskli alan mıdır?
Parsel ve ifraz aynı şey mi?
Polonya Avrupa ülkeleri arasında kaçıncı sırada?
Proje yapım sözleşmesinde neler olmalı?
Refakat izni rapor yerine geçer mi?
Otokratik ne demek?