Polis, aşağıdaki hallerde gözaltı yapabilir:
Gözaltı kararı, genellikle şüpheli hakkında yapılan fiili bir yakalama işlemi sonrasında, Cumhuriyet savcısı tarafından verilir 13. Ancak, şiddet olayları sırasında mülki amirlerce belirlenecek kolluk amirleri de gözaltı kararı verebilir
Polis, aşağıdaki hallerde soruşturma başlatabilir: İhbar veya şikayet. Disiplin amirinin re’sen inceleme başlatması. Soruşturma, yetkili amirden alınan soruşturma onayı ile başlatılır.
Polis yetkilerini Anayasa ve kanunlardan alır. 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu'na göre, polisin genel emniyetle ilgili görevleri iki kısımdır: 1. Kanunlara, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine, yönetmeliklere, Hükümet emirlerine ve kamu düzenine uygun olmayan hareketlerin işlenmesinden önce bu kanun hükümleri dairesinde önünü almak. 2. İşlenmiş olan bir suç hakkında Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu ile diğer kanunlarda yazılı görevleri yapmak.
Polis, suçluları bir suçun işlendiğine dair makul şüphelerin olması veya suçun işlenirken kişinin yakalanması gibi belirli koşullar altında tutuklar. Tutuklama, genellikle şu durumlarda uygulanır: Suçun önlenmesi: Suçun işlenmesinin devamı veya delillerin yok edilmesi riskinin bulunması. Kaçma şüphesi: Şüphelinin kaçma riskinin olması. Tutuklama işlemi, mahkeme kararı gerektirir ve kişinin cezai sorumluluğunu belirlemek amacıyla özgürlüğünü sınırlamayı amaçlar.
Polis soruşturması başlatılması durumunda olabilecekler şunlardır: Disiplin soruşturması. Görevden uzaklaştırma. Savunma hakkı. Cezai yaptırımlar. Polis soruşturması süreci ve sonuçları hakkında doğru bilgi almak için bir avukata danışılması önerilir.
Karakola ifade vermeye gidince gözaltına alınma durumu, kişinin ifadeye çağrılma sebebine ve soruşturma sürecine bağlıdır. İfade verme: Kolluk kuvvetleri veya savcılık, şüpheli, mağdur veya tanık olarak bilgi almak için kişiyi ifadeye çağırabilir. Gözaltına alma: Savcılık kararı ile, soruşturma yönünden zorunlu durumlarda ve şüphelinin bir suçu işlediğine dair delillerin varlığında, şüpheli gözaltına alınabilir. İfade vermeye çağrılan kişinin, belirtilen süre içinde ilgili mercie gitmesi gerekir; aksi takdirde hakkında yakalama kararı çıkarılabilir.
Polise verilen bazı yetki durumları: Suçların önlenmesi ve işlenmesi sırasında: Bir suç veya kabahatin işlenmesini önlemek. Suç işlendikten sonra kaçan faillerin yakalanmasını sağlamak. İşlenen suç veya kabahatlerin faillerinin kimliklerini tespit etmek. Hakkında yakalama emri ya da zorla getirme kararı verilmiş olan kişileri tespit etmek. Kişilerin hayatı, vücut bütünlüğü veya malvarlığı bakımından ya da topluma yönelik mevcut veya muhtemel bir tehlikeyi önlemek. Kamu düzeninin korunması: Toplumsal olaylarda huzurun korunması. Toplantı ve gösteri yürüyüşlerinde hukuka aykırı durumları engellemek. Diğer durumlar: Devlet kuvvetleri aleyhine taarruz veya mukavemette bulunanları yakalamak. Zabıtaca muhafaza altına alınan kişilere yönelik tecavüzleri def etmek. Ağır cezalı bir suçun sanığı olarak kaçmakta olan kişileri yakalamak. Polis yetkilerini kullanırken hukuka uygunluk ve orantılılık ilkelerine uymak zorundadır.
Polis, aşağıdaki durumlarda yakalama yapabilir: Kişiye suçu işlerken rastlanması. Suçüstü bir fiilden dolayı izlenen kişinin kaçması olasılığının bulunması. Hemen kimliği belirlenemiyor olması. Gecikmesinde sakınca bulunan ve Cumhuriyet savcısına veya amirlere müracaat imkânı olmayan hallerde, hakkında yakalama emri düzenlenmesi veya tutuklama kararı verilmesi gereken kişilerin yakalanması. Kolluk kuvvetinin kanun ve usul dairesinde verdiği emre itaatsizlik edilmesi ve alınan tedbirlere uyulmaması. Görev yaparken mukavemette bulunulması veya görevinden alıkoymak maksadıyla zorla karşı koyulması. Haklarında yetkili mercilerce verilen yakalama emri, yakalama ve tutuklama kararı bulunması. Uyuşturucu ve uyarıcı madde alan, satan, bulunduran veya kullananların yakalanması. Halkın rahatını bozacak veya rezalet çıkaracak derecede sarhoş olanların ya da sarhoşluk halinde başkalarına saldıranların yakalanması. Halkın huzur ve sükûnunu bozan, yapılan uyarılara rağmen bu hareketlerine devam edenlerin veya başkalarına saldırıya yeltenenlerin yakalanması. Bir kurumda tedavi, eğitim ve ıslahı için kanunlarla belirtilen esaslara uygun olarak alınan tedbirlerin yerine getirilmesi amacıyla toplum için tehlike teşkil eden akıl hastası, uyuşturucu ve uyarıcı madde veya alkol tutkunu, serseri veya hastalık bulaştırabilecek kişilerin yakalanması. Haklarında mahkemece çocuk bakım ve yetiştirme yurtlarına veya benzeri resmî veya özel kurumlara yerleştirilmesine veya yetkili merci önüne çıkarılmasına karar verilen çocukların yakalanması. Usulüne aykırı şekilde ülkeye girmek isteyen veya giren, hakkında sınır dışı etme veya geri verme kararı alınan kişilerin yakalanması. Ayrıca, 12 yaşını doldurmuş, fakat 18 yaşını doldurmamış olanlar suç sebebi ile yakalanabilir. Şikayete bağlı suçlarda ise, kanun bu duruma bir istisna getirmiş ve "soruşturma ve kovuşturması şikâyete bağlı olmakla birlikte, çocuklara, beden veya akıl hastalığı, malûllük veya güçsüzlükleri nedeniyle kendilerini idareden aciz bulunanlara karşı işlenen suçüstü hallerinde kişinin yakalanması şikâyete bağlı değildir" denmiştir.
Hukuk
PTT taahhütname nasıl alınır?
Otel işletmelerinde otokratik liderlik nedir?
Park cezası ve uyarıya uymamak aynı anda kesilir mi?
Polis 155 ihbarda ceza kesebilir mi?
Risk değerlendirmesi yapmanın amacı nedir?
Radar cezası iptal edildi ne yapmalıyım?
Recep Tayyip Erdoğan kaç dönem daha aday olabilir?
Rezerv alan daireleri nasıl belirlenecek?
Polisler kimlik göstermek zorunda mı?
Portekiz'e bağlı adalar özerk mi?
